کتاب هایدگر راهنمای سرگشتگان - نشر علمی و فرهنگی

بی‌شک نام مارتین هایدگر، یکی از چالش‌برانگیزترین و درعین‌حال عمیق‌ترین فیلسوفان قرن بیستم، برای هر جوینده حقیقت و دوستدار فلسفه، همیشه هیبت‌آور و مسحورکننده بوده است. اکنون، کتاب «هایدگر: راهنمای سرگشتگان» نوشته دیوید سربون، همانند نقشه‌ای دقیق و چراغی روشنگر، برای گام نهادن در مسیر پرپیچ‌وخم اندیشه این متفکر بزرگ پیش روی شماست. این اثر، تنها یک کتاب نیست؛ بلکه یک سفر فکری همراه با راهنمایی دلسوز و کارآزموده است که شما را از نخستین گام‌ها در دنیای «هستی و زمان» تا فرازهای بلند تفکرات متأخر هایدگر همراهی می‌کند.

درباره کتاب «هایدگر: راهنمای سرگشتگان» 

«هایدگر: راهنمای سرگشتگان» اثری است که به‌جای ساده‌سازیِ سطحیِ اندیشه‌های پیچیده هایدگر، به دنبال ارائه درکی ژرف و همه‌جانبه از آن است. دیوید سربون، با تکیه بر سال‌ها مطالعه و تدریس فلسفه هایدگر، این کتاب را به گونه‌ای نگاشته که نه‌تنها مفاهیم بنیادین او را روشن می‌سازد، بلکه سیر تحول فکری این فیلسوف را از آغاز تا پایان زندگی‌اش به تصویر می‌کشد. کتاب با محوریت «هستی و زمان» آغاز می‌شود؛ اثری که سنگ‌بنای کل فلسفه هایدگر است و در آن به پرسش از «هستی» به عنوان اصلی‌ترین دغدغه فلسفه می‌پردازد. سربون با واکاوی این اثر، نشان می‌دهد که چگونه هایدگر با پدیدارشناسی خود، درک ما از جهان و بودن در آن را دگرگون کرد. اما سفر با هایدگر متقدم پایان نمی‌یابد. بخش دوم کتاب به طور مبسوط به فلسفه متأخر هایدگر می‌پردازد؛ دوره‌ای طولانی که از دهه 1930 آغاز می‌شود و تا پایان عمر او ادامه می‌یابد و در آن، هایدگر به سراغ موضوعاتی گسترده، از فیلسوفان نخستین یونان تا ماهیت علم و تکنولوژی مدرن و مفهوم «سکونت» می‌رود. سربون با مهارت، خطوط اتصال بین این دو دوره را نشان می‌دهد و به خواننده کمک می‌کند تا فلسفه هایدگر را نه به صورت تکه‌های جداگانه، بلکه به مثابه کلّی منسجم بفهمد.
چرا باید این کتاب را خواند؟
اگر تاکنون تلاش برای خوانش مستقیم آثار هایدگر شما را سردرگم کرده است، این کتاب دقیقاً برای شما نوشته شده است. «راهنمای سرگشتگان» یک کاتالیزور است؛ عاملی که درک مفاهیم دشوار را ممکن می‌سازد. این اثر به شما نمی‌گوید هایدگر چه گفته، بلکه به شما می‌آموزد چگونه هایدگر را بخوانید و بیندیشید. این کتاب دروازه‌ای به سوی یکی از تأثیرگذارترین مکاتب فلسفی، یعنی فلسفه قاره‌ای است و درکی که از هایدگر به دست می‌آورید، کلید فهم اندیشه فیلسوفان بزرگی مانند سارتر، گادامر و دریدا خواهد بود. علاوه بر این، نثر روشن و تحلیل‌های درخشان سربون، همراه با نقدهای سازنده‌ای که ارائه می‌دهد، ذهن شما را به چالش می‌کشد و وادار به تفکر می‌کند، بی‌آنکه هرگز احساس کنید تنها مانده‌اید.

خواندن کتاب «هایدگر: راهنمای سرگشتگان» را به چه کسانی توصیه می‌کنیم؟

مطالعه این کتاب ارزشمند را به تمام علاقه‌مندان جدی فلسفه، به ویژه آنانی که در آغاز مسیر فهم اندیشه‌های مارتین هایدگر هستند، صمیمانه پیشنهاد می‌کنیم. دانشجویان و پژوهشگران فلسفه که نیاز به مرجعی روشن و جامع برای درک سیر تحول فکری هایدگر دارند، از این کتاب بی‌بهره نخواهند ماند. همچنین، اگر از جمله افرادی هستید که با مفاهیمی همچون اگزیستانسیالیسم، پدیدارشناسی یا نقد دنیای مدرن و تکنولوژی درگیرید، این کتاب چارچوب فکری غنی و ژرفی در اختیار شما قرار خواهد داد. در نهایت، هر خواننده‌ای که به دنبال پاسخی برای پرسش‌های بنیادین درباره «هستی»، «زندگی» و «جهان» است، در این اثر، هم‌سفری دانا و راهنمایی قابل اعتماد خواهد یافت.

در بخشی از کتاب «هایدگر: راهنمای سرگشتگان» می‌خوانیم

در واقع، یکی از نگرانی‌های اصلی هایدگر این است که ما همه بیش از اندازه به اندیشه‌های تکمیل‌شده، بیان‌های موجزتر و تمیز، دیدگاه‌های همه‌شمول همراه با پاسخ‌های حاضر و آماده برای پرسش‌هایمان مشغول شویم. ترقی علوم طبیعی بی‌هیچ شکی این نگرش را ترغیب کرده است، تا جایی که افرادی از میان ما که دانشمند نیستیم تمایل داریم به دانشمندان به دیدۀ مرجع های حلال مسائل و جواب دهنده به سؤالات به صورت یکجا نگاه کنیم. «دانشمندان» ناشناس «کشف کرده‌اند.»، غالباً حسی از اطمینان خاطر فراهم می‌کند از این جهت که کس دیگری همه چیز را یک بار و برای همیشه خواهد فهمید. این ادعای مرجعیت ناشناس در مقالات هایدگر وجود ندارد: آن‌ها بازتاب‌های شدید اندیشۀ او هستند، مخاطره‌جویی‌های او در طول کوره‌راه‌ها. اینکه ما به کار وی در دنبال کردن اهمیت دهیم یا نه، نهایتاً بر عهدۀ خود ماست (یقیناً وی برای اینکه ما باید به آن‌ها اهمیت بدهیم استدلالی ندارد). هایدگر آشکارا قصد آن دارد که نوشته‌های متأخرش در مقابل این دیدگاه قرار گیرد که تکلیف می‌کند نوشتۀ فلسفی نوعاً باید چگونه باشد و چه دستاوردی به همراه داشته باشد. بنابراین، اینکه به سادگی بگوییم: «نوشته‌های او ظاهری عجیب و ترسناک دارد» به هیچ وجه نقدی بر نوشته‌های او به حساب نمی‌آید. اصلاً خلاف انتظار هایدگر نیست که ما در مقابل نوشته‌ها و اندیشه‌های وی مقاومت کنیم. به باور من، بخشی از مسئلۀ نوشته‌های او دقیقاً عبارت است از تصریح معنای آن مقاومت به طوری که بتوان با آن روبه‌رو شد و درباره‌اش به تأمل پرداخت. اگر ما به سادگی با این گفته که نوشته‌های او «عجیب و ترسناک» است راضی نشویم، آن‌گاه سؤال این است که مشکلات دقیقاً در کجا ریشه دارند. اگر معلوم نباشد که او برای توصیف چیزها چه راهی اختیار می کرد، نه تنها در چیزهای ساده‌ای مانند پارچ یا پل بلکه همچنین موضوعات پیچیده‌تری مانند تکنولوژی و اگزیستانس انسانی پس بنیان نقدهای ما چیست؟ با چه معیارهایی موفقیت یا شکست اندیشۀ وی را ارزیابی کنیم؟ با بی‌پاسخ گذاشتن موقتیِ این پرسش، قصد ندارم بگویم هیچ معیاری برای چنین ارزیابی‌ای وجود ندارد، بلکه مرادم فقط این است که بگویم پرسش از معیارها در فلسفۀ متأخر هایدگر پرسشی بسیار زنده است.