کتاب عملیات بانکداری - الگو مطلوب و قانون متناسب با آن - نشر پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی

در میان انبوه کتاب‌های اقتصادی و مالی که هر روز به بازار می‌آیند، کمتر اثری را می‌توان یافت که همچون سنگ بنایی استوار، بر پایه‌های اصیل فکری و دینی بنا شده باشد و در عین حال، طرحی جامع و عملی برای یکی از حسّاسی‌ترین نهادهای دنیای معاصر ارائه دهد. کتاب «عملیات بانکداری - الگو مطلوب و قانون متناسب با آن» اثر پژوهشگر برجسته احمدعلی یوسفی، دقیقاً چنین اثری است. این کتاب تنها یک تحلیل خشک اقتصادی نیست؛ بلکه نقشه‌ای راهبردی و بیانیه‌ای انقلابی برای تحوّل در قلب نظام مالی دنیای امروز، یعنی بانک‌داری، است. آن هم نه بر مبنای اصول متزلزل نظام‌های سرمایه‌داری، بلکه بر اساس عدالت، اخلاق و قوانین ناب اسلامی. 

درباره کتاب «عملیات بانکداری - الگو مطلوب و قانون متناسب با آن»

کتاب با الهام از بیانیه‌ای عمیق و آینده‌نگر از مقام معظم رهبری آغاز می‌شود که بانک‌داری اسلامی را «بزرگ‌ترین سنگر اقتصادی امروز دنیا» می‌دانند. ایشان با اشاره به این که فتح، تنها فتح قلعه‌ها و سنگرهای نظامی نیست، بلکه تسخیر این سنگر اقتصادی از طریق استقرار واقعی و جامع بانک‌داری اسلامی، فتحی عظیم در سطح جهان خواهد بود، مسیر اصلی این اثر را ترسیم می‌کنند. کتاب «عملیات بانک‌داری» پاسخی دقیق، علمی و نظام‌مند به این دعوت تاریخی است. این اثر به دنبال آن است که نشان دهد چگونه می‌توان پول و مبادلات مالی را نه بر پایه ربای ظالمانه و ایجاد اختلاف طبقاتی، بلکه بر اساس دادوستد عادلانه و قوانین اسلامی در جامعه جاری ساخت. احمدعلی یوسفی در این کتاب، موضوع را از سطح شعار و تئوری‌های انتزاعی فراتر برده و وارد عرصه طراحی عملیاتی و قانون‌گذاری دقیق می‌شود. عنوان کتاب به خوبی گویای محتوای آن است: «الگو مطلوب و قانون متناسب با آن». این بدان معناست که نویسنده تنها به نقد سیستم موجود بسنده نکرده، بلکه گام به گام الگویی مطلوب برای بانک‌داری اسلامی طراحی کرده و سپس قوانینی متناسب برای اجرا و پیاده‌سازی این الگو پیشنهاد داده است. کتاب به بررسی ساختارهای کنونی بانک‌داری، نقد مبانی ربوی آن و سپس ارائه بدیل‌هایی بر اساس معاملات صحیح اسلامی مانند مضاربه، مشارکت، مرابحه، اجاره به شرط تملیک و دیگر عقود می‌پردازد. هدف، ایجاد نظامی مالی است که در آن ظلم، استثمار، کنز (انباشت بی‌رویه ثروت)، تبعیض و شکاف طبقاتی جایی نداشته باشد.

خواندن کتاب «عملیات بانکداری - الگو مطلوب و قانون متناسب با آن» را به چه کسانی توصیه می‌کنیم؟

سیاست‌گذاران، قانون‌گذاران و مدیران ارشد نظام بانکی و اقتصادی کشور که به دنبال تدوین و اجرای قوانینی مترقی و بدیع برای تحول در نظام مالی هستند. اساتید، پژوهشگران و دانشجویان حوزه‌های اقتصاد، حقوق، مدیریت مالی و بانک‌داری که دغدغه مطالعه و تدریس اقتصاد اسلامی را دارند و به دنبال یک مرجع علمیِ نظام‌مند و پیشرو هستند. طلاب، روحانیون و مبلّغان دینی که علاقه‌مندند تا در کنار تبلیغ احکام فردی، معارف اجتماعی و اقتصادی اسلام را به صورت ملموس و کاربردی بیاموزند و انتقال دهند. فعالان بخش خصوصی، کارآفرینان و صاحبان کسب‌وکار که می‌خواهند فعالیت‌های اقتصادی خود را بر اساس اخلاق اسلامی سامان دهند و از ظرفیت‌های مالی حلال بهره ببرند.

در بخشی از کتاب «عملیات بانکداری - الگو مطلوب و قانون متناسب با آن» می‌خوانیم

بانکداری اسلامی پول را در جامعه به شکل اسلامی مطرح کردن و دادوستد کردن، مسئله بسیار مهمی است. اگر بتوانیم این حقیقت را به معنای جامع کلمه در جامعه به وجود بیاوریم، فتح عظیمی در دنیا خواهد بود. فتح، فقط فتح قلعه‌ها و سنگرها نیست. اگر کارگزاران دستگاه بانکی بتوانند این را به معنای جامع و کامل مسئله اجرا و پیاده کنند، بزرگ‌ترین سنگر اقتصادی امروز دنیاست. خصوصیت بانکداری اسلامی و از لوازم آن، دادوستد پول بر اساس غیر ربا، تنظیم مبادلات پولی بر اساس قوانین اسلامی و معاملات اسلامیِ صحیح است که در آنها ظلم و استثمار و کنز و تبعیض و اختلاف طبقاتی و امثال اینها به وجود نمی‌آید. مقام معظم رهبری 7/6/1369